Czy Ty dyskryminujesz?

Lubimy opowiadać dowcipy o blondynkach, Żydach, teściowych. Ulubionych tematów jest bez liku. W świadomości większości z nas pojęcie „równych i równiejszych” na rynku pracy, w dostępie do świadczeń, udogodnień jest tak oczywiste, że nie poddawane refleksji. Przyznajemy sobie prawa, innym je odbierając. Racjonalnie to tłumaczymy. Na przykład, po co mama – teściowa – wdowa ma wychodzić ponownie za mąż. Zakochała się, w tym wieku, to jakiś żart! Powinna zająć się wnukami, młodym pomóc, a nie wygłupiać się. W pracy młody kolega ubiera się w kolorowe, dopasowane spodnie. Wystarczający powód do docinków i pytań o narzeczonego. Na imprezie w stosunku do znajomej gospodarzy, która dyskutuje o polityce – uwagi o jej przekonaniach i pochodzeniu

Tylko, czy te nasze zachowania, aktywne lub uczestniczące, to dyskryminacja?

Mogą one prowadzić do dyskryminacji.

Tak zwany łańcuch dyskryminacji pokazuje to zjawisko w 3 etapach:

  1. Stereotypy, czyli uogólnione przekonania o grupie i jej przedstawicielach: Babcia jest od tego, żeby wnuki niańczyć. Wszystkie blondynki są głupie itp. Kiedyś usłyszałam od kolegi (trenera!), że żona powinna być na takim łańcuchu, żeby jej nie pozwalał z kuchni wyjść.
  2. Uprzedzenia: nacechowane negatywnymi emocjami postawy, wytworzone na podstawie stereotypów. Np. Nie chcę zatrudnić Roma, Romki, bo kradną. Boję się gejów, bo często są zarażeni HIV.
  3. Dyskryminacja: zachowania wobec osób przynależących do stereotypizowanej grupy. Np. nie zatrudnię młodej kobiety, bo zaraz zajdzie w ciążę. Nie zatrudnię osoby niepełnosprawnej, bo będzie nieefektywna.

Teraz można sobie każdorazowo odpowiedzieć na pytanie:

  • Czy jestem więźniem/? więźniarką stereotypów?
  • Czy nie znoszę, boję się pewnych osób, grup?
  • Czy dyskryminuję: traktuję w sposób nieuzasadniony gorzej/ inaczej pewne osoby/ grupy?

O autorze

Monika Klonowska

Od 1990 roku zajmuje się działalnością szkoleniową i doradczą w zakresie umiejętności interpersonalnych i zawodowych dla różnych grup wiekowych i zawodowych. Od 1992 roku współpracuje ze Szkołą Główną Handlową, prowadząc zajęcia z negocjacji, asertywności, rozwiązywania konfliktów i wystąpień publicznych w ramach menedżerskich studiów podyplomowych w Katedrze Zarządzania w Gospodarce. Wpisana do rejestru doradców CSR w PARP.